Plak of typ een reeks getallen en je ziet het gemiddelde, de mediaan, de modus en de spreiding. Getallen mogen gescheiden zijn door spaties, enters of puntkomma’s.
Drie soorten “midden”
- Gemiddelde: tel alle getallen op en deel door het aantal. Van 7, 8,5, 6, 9, 7, 5,5 en 8 is dat 51 ÷ 7 = 7,29.
- Mediaan: zet de getallen op volgorde en neem het middelste. Bij een even aantal is het het gemiddelde van de twee middelste. Hier: 7.
- Modus: het getal dat het vaakst voorkomt. Hier: 7.
Wanneer welke?
Het gemiddelde is gevoelig voor uitschieters. Verdienen negen mensen € 3.000 en één persoon € 50.000, dan is het gemiddelde € 7.700, terwijl niemand dat bedrag ongeveer verdient. De mediaan blijft € 3.000 en zegt dus meer over een “gewoon” inkomen. Daarom gebruikt het CBS bij inkomens en huizenprijzen vaak de mediaan.
Spreiding
Twee klassen kunnen allebei een 7 gemiddeld halen terwijl de cijfers heel anders verdeeld zijn. De spreidingsbreedte is het verschil tussen het hoogste en laagste getal. De standaardafwijking zegt hoe ver de getallen gemiddeld van het gemiddelde af liggen. Gebruik de steekproefvariant (gedeeld door n − 1) als je getallen een steekproef zijn uit een grotere groep, en de populatievariant als je alle waarnemingen hebt.
Getallen uit Excel
Je kunt een kolom getallen direct uit Excel of Google Sheets kopiëren en plakken. Elke regel wordt dan als apart getal gelezen.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen gemiddelde en mediaan?
Het gemiddelde is de som gedeeld door het aantal. De mediaan is het middelste getal van de gesorteerde reeks en is minder gevoelig voor uitschieters.
Hoe bereken ik het gemiddelde van cijfers die verschillend meetellen?
Gebruik dan een gewogen gemiddelde. Daarvoor is er een aparte rekenhulp voor gewogen gemiddelden.